Ağız, diş ve çene cerrahisi nedir?

 

Ağız, Diş, Çene Cerrahisi ağız, diş, çene ve yüz bölgesindeki hastalıkları tanımlayan, ağrı, estetik veya fonksiyon bozukluğu olan durumlarda gerekli tıbbi ve cerrahi tedavilerin uygulandığı diş hekimliği branşıdır.

 

Ağız, diş ve çene cerrahisi uzmanı kimdir?

 

Ağız, Diş ve Çene Cerrahı olmak için Diş Hekimliği Fakültesi’nden mezun olduktan sonra Diş Hekimliği Fakülteleri’nin yüksek lisans programından mezun olduktan sonrasında Ağız, Diş Çene Cerrahisi Uzmanı unvanını almaya hak kazanılır.

 

Çene cerrahisi hangi durumlarda uygulanır?

 

- 20 yaş dişleri ve gömülü kalmış dişlerin çekiminde

- Diş İmplantı uygulamalarında

- Çene ve yüz bölgesindeki enfeksiyonlar

- Çene Eklemi rahatsızlıklarında

- Çene Kist ve Tümörlerinde

- Çene ve Yüz anomalilerinde

- Yumuşak ve sert doku deformiteleri

- Kemik içi lezyonları

- Tükürük bezi hastalıkları

- Damak ve dudak yarıkları gibi durumlarda çene cerrahisi uygulamalarından yararlanılır. Çene cerrahisi işlemleri genellikle lokal anestezi uygulanarak yapılabilir. Ağız, çene ve yüz bölgelerini içeren özel çene cerrahi operasyonlarının genel anestezi uygulanarak yapılması gerekmektedir.

 

20 yaş dişleri ve gömülü kalmış dişler:

 

20 yaş dişleri (3. büyük azı dişleri), ağzımızdaki dişlerin en sonuncusu olan, sağda ve solda, yukarıda ve aşağıda olmak üzere toplamda 4 adet bulunan ve en son gelişen dişlerimizdir. 20 yaş dişleri, genetik özelliklere ve beslenme şekillerine bağlı olarak değişse de genellikle 18-25 yaşları arasında çıkan ve bazen de ağızda yeterli yer bulamadığı için gömük kalan dişlerdir.

Gömük 20 yaş dişlerinin çekimi sırasında eğer diş kemiğin altında yer alıyorsa ve çene kemiğinden çıkarılabilmesi için kemik dokusunun çekim yolundan alınması gerekebilir. Bu durumda kemik yüzeylerinde travma oluşturmadan kemik kaldırabilecek iyi teknolojiye sahip aletler kullanılır. Bazen de dişin üzerini sadece dişeti örtebilir. Bu durumda dişetinde kesi oluşturulur, diş çekilir ve cerrahi işlemin boyutu diğer işlemlere göre daha küçüktür. Gömük dişin konumunun açısı, üzerindeki kemik miktarı, dişeti miktarı cerrahi işlemin boyutunu belirleyen kriterlerdir. 

Gömük 20 yaş dişleri gibi travmaya bağlı olarak gömük kalan başka dişler de olabilir. Eğer sürdürülmesi gereken bir yerde ise üzerindeki dişeti açılıp kemik veya kemiksi yapı sürme yolundan kaldırılır ve ortodontik kuvvet uygulanarak sürdürülebilir. Bazen gömük dişler çene kemiğine bir noktadan kaynamış olabilir bu durumda gömük diş kendiliğinden sürmez dişe ulaşılıp diş hafifçe hareket ettirilir ve yine ortodontik kuvvet uygulanarak sürdürülmeye çalışılır. 

 

20 yaş dişleri ne zaman çekilmelidir?

 

20 yaş dişleri ağızda yeterli yer bulamadıkları zaman var olan boşluğa açılanmış bir biçimde sürebilir ya da yeterli yer olmadığı için tamamıyla gömük kalabilir. 20 yaş dişlerinin çekilmesi gereken durumlar aşağıdaki gibidir:

-Çene kavsi içerisinde yer bulamayan gömük ya da yarı gömük olan dişlerin, diş etinin temizlenmesini zorlaştırıp enfeksiyona neden oluyorsa,

-Dişler çene kavsi içerisinde tamamen sürmüş olmasına rağmen, yeterli temizlemenin yapılamaması sonucu 20’lik dişin ya da ona komşu olan dişin çürümesine neden oluyorsa,

-20 yaş dişinin komşu dişe ağrı yaptığı durumlarda,

-20 yaş dişinin etrafında kistlerin oluştuğu durumlarda,

-20 yaş dişlerinin gömük kaldığı ya da tam süremediği durumlarda yanındaki dişlerin köklerine yaptığı baskı yapması sonucu kök rezorpsiyonuna, çürüklere yol açtığı durumlarda,

-20 yaş dişlerinin sürerken diğer dişleri sıkıştırması kaynaklı çapraşıklık oluşma riski olan durumlarda 20 yaş dişleri çekilmelidir.

Çene Kist ve Tümörlerinde 

Bazen de kistik yapıların alınması gerekebilir. Bu durumda sadece kist alınabilir veya kist alınırken ilgili dişin kanal tedavisi sonrasında kök ucundan da enfekte dokunun alınması gerekebilir.

 

Diş İmplantı Uygulamaları:

 

Günümüzde diş hekimliğinde en çok başvurulan tedavilerin başında gelen implant tedavisi, diş kaybı durumları için en ideal çözümü sunmaktadır. Diş implantları uygulanarak eksik dişlerin protez ilavesi ile düzeltilmesi; çenedeki bütün dişlerin eksikliği için uygulanabileceği gibi, yan yana sıralı dişlerinizin arasındaki eksikliklerde tek başına ya da köprü protezleri ile birlikte uygulanabilir.

Diş implantları vida şeklinde olup, çene kemiğine kaynayarak doğal diş kökünü taklit ederler.  

 

Dental İmplantların Yapısı

 

Diş implantları, tam bir diş oluşturmak için bir araya gelen üç üniteden oluşur.

1- Kök

Diş implantlarda kök vida şeklinde olup titanyumdan yapılır, çene kemiği içerisine yerleştirilerek doğal diş kökünü taklit eder. Bu metal, kemik ile kaynaşarak uzun süreli dayanak noktası sağlaması nedeniyle idealdir.

2- Abutment

Abutment, dişi taklit eden kuronu kökün üstüne yerleştirmek için kullanılan bir yapıdır. Tipik olarak titanyumdan yapılır ve kuron ile kök arasında bir bağlantı birimi görevi görür.

3- Kuron

Kuron, diş implantı uygulandıktan sonra ağızda görünen tek parçadır. Çeşitli malzemeler kullanılarak üretilen kuronlar, doğal diş formunu en iyi şekilde taklit ederler.

Dental İmplantların Avantajları

• Kemik erozyonunu önler
• Kaybedilen diş fonksiyonlarını geri yükler
• Çiğnemeyi geliştirir
• Daha iyi görünüm sağlar
• Genel olarak ağız sağlığını iyileştirir

Dental İmplant Prosedürü

Dental implantlar, her hastada değişkenlik gösterebilen 4 bölümden oluşan bir prosedürdür.

Genel Muayene 

Diş implantı ameliyatına başlamadan önce ağız ve diş sağlığı incelenerek var olan problemler saptanır. İmplant yerleştirilmeden önce implant yerleştirilecek alanın incelenmesi için tomgrafilerden yani 3 boyutlu görüntülerden faydalanmak gerekir. Kemiğin kalınlığının ve yüksekliğinin belirlenmesi gerekir. Üst çenede sinus boşlukları bazen implant alanına doğru sarkmış olabilir. Bu durumda ya implant yapılmadan önce ya da implant yapılacağı seansta sinus lift denilen sinus boşluğunun duvarlarını daha yukarı bir seviyeye taşımak gerekebilir. Böylece implant yerleştirmek için yeterli dikey mesafe oluşturulur.  

 

Kemik grefti ilavesi ve Sinus lifting uygulaması (Her Zaman Gerekli Değildir)

 

Kemik grefti uygulaması sadece çenenizde yeterli kemik yoğunluğunuz yoksa, çene kemiğiniz implantı kaldıramayacak kadar zayıfsa diş implantlarından önce yapılması gereken bir işlemdir Diş hekiminizin vücudunuzdaki farklı bir yerden kemik dokusunu alıp çenenize yerleştirdiği bir işlemdir. Bu işlem sadece kemik yoğunluğunuzun yeterli olmadığı durumda uygulanır.

2-3 ay sonra greft çene kemiği ile kaynaşmalı ve işleminize devam edebilmelisiniz.

 Üst çenede sinus boşlukları bazen implant alanına doğru sarkmış olabilir. Bu durumda ya implant yapılmadan önce ya da implant yapılacağı seansta ‘sinus lift’ denilen uygulama ile  sinus boşluğunun duvarlarını daha yukarı bir seviyeye taşımak gerekebilir. Böylece implant yerleştirmek için yeterli dikey mesafe oluşturulur.  

 

Dental İmplant Cerrahisi

 

Bu bölüm kökün çene kemiğine yerleştirilmesini içerir. İşlemler tamamen ağzın içerisinde gerçekleştirilir ve herhangi bir yara izi oluşmaz.

Kemiğin kök ile kaynaşması ve tek bir yapıya dönüşmesi 3 ayı bulmaktadır. Bu iyileşme süreci kökü kemik içerisine kalıcı olarak sabitler.

 

Abutmentin Yerleştirilmesi

 

Diş implantları yerleştirildekten ve iyileşme sağlandıktan sonra,kökü örten diş eti yüzeyi üst kısmından açılır ve abutment yerleştirilir. Sonrasında diş etinizi abutmentin etrafını saracak şekilde diş hekiminiz tarafından kapatılır. 

İyileşme süresi bu adımdan sonra iki haftadır.

 

Diş Kuronun Yerleştirilmesi

 

Tüm bu işlemler sonrasında ağzınızdan ölçü alınır ve nihai olarak dişinizi en doğal şekilde taklit edecek kuronun tasarlanması için laboratuvara gönderilir. 

 

Diş İmplantları Bakım Rutini

 

Diş implantlarının temizliği de aynı doğal dişlerinizin varlığında olduğu gibi yapılmalıdır. Dişlerinizi günde iki kez fırçalamalı, diş ipi ve antibakteriyel gargara kullanmalısınız.