Çene eklemi hastalıkları nedir?

Çene eklemi hastalıkları (Temporomandibular Eklem Rahatsızlıkları, TME), eklem içi veya dışı patolojiler sonucunda oluşan eklem işlevlerindeki bozukluklardır. Temporomandibular eklem (TME), alt ve üst çenenin birleştiği dış kulak yolunun hemen önünde, şakak kemiğinin altında yer alan şakak çukuru (mandibular fossa) ile şakak kemiği yumrusu (mandibula kondili) arasında bulunan hareket kabiliyeti en yüksek eklemlerden biridir.

Çene ekleminde görülen rahatsızlıklar; diş, yanak, dudak, tükürük bezleri, baş ve boyun kasları ve ligamentlerden oluşan sistemi etkiler. 

Çene eklemindeki sorunlar, farklı branşlardan hekimlerin ortaklaşa çalışmasını gerektiren bir hastalık grubudur. 

 

Çene kilitlenmesi nedir?

 

Çene kilitlenmesi; eklem başındaki kıkırdak dokunun (disk) önde konumlanması sonucunda hastanın ağzını açamaması demektir. 

 

Çene eklemi hastalıkları belirtileri nelerdir?

 

Çene eklemi hastalığı olan kişilerde genellikle; baş ağrısı, çene ağrısı, çene eklemi ağrısı, çene kayması, yemek yerken ya da konuşurken çene kemiğinden ses gelmesi gibi belirtiler ortaya çıkar. Bazı durumlarda çene çıkması ya da çene kilitlenmesi gibi belirtiler de kendini gösterebilir. 

Çok sık karşılaşılan belirtilerden biri de hastaların sabah kalktığında çenelerinin yan tarafında ve başın arka kısmında ağrı, yorgunluk, çene kısıtlaması hissetmeleridir. Hasta bu gibi durumlarda ağzını açma sırasında çenede ağrı hissedebilir veya ağzını hiç açamayabilir. Gün içerisinde çene eklemi ağrısı bazen geçebilir bazen de günün ilerleyen saatlerinde ortaya çıkabilir.  

Daha çok genç ve orta yaş grubunda, özellikle de kadınlarda görülen TME hastalıkları; çene kemiğinden ses gelmesi, baş, kulak, çene ağrıları, kulakta çınlama, çiğneme problemi, ağız açmada zorluk çekme gibi semptomlarla kendini gösterir.

 

Çenede kilitlenme nasıl olur?

 

Çene kemiğinin üstünde bulunan kıkırdak dokunun yani diskin öne doğru konumlanmasıyla öne çıkan durumdur. Bu disk öne konumlandığı zaman hasta ağzını açamaz, çenede kısıtlama olur ve çenesi problemli tarafa doğru kayar. Çenede ağrı ve çenede kilitlenme oluşur. 

 

Çene eklem hastalıklarında tanı nasıl konur?

 

Temporomandibular eklem hastalıklarının teşhisinde klinik ve radyografik yöntemler kullanılmaktadır. Hastaların detaylı şikayetleri dinlenir. Klinik muayene ile hem dişsel sorunlar hem de kas muayenesi yapılır. Hastaların klinik bulgularına göre kas kaynaklı mı, yoksa eklem içi bir bozukluk mu olduğuna karar verilir. Radyografik olarak her hastadan bir çene röntgeni alınmalıdır.

İleri tetkik olarak ise gerek duyulduğunda öncelikli olarak MR istenir. Nadir durumlarda ise bilgisayarlı tomografi çekilir.

 

Çene eklemi hastalıkları neden oluşur?

 

Çene eklemi hastalıklarının oluşum nedeni tam olarak bilinmemektedir.